Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) là một khoản nghĩa vụ tài chính quan trọng mà người lao động có thu nhập cần nắm rõ. Với những thay đổi mới nhất trong Luật Thuế thu nhập cá nhân áp dụng từ năm 2026, việc cập nhật cách tính thuế cá nhân chính xác sẽ giúp bạn bảo vệ quyền lợi tài chính và tuân thủ đúng pháp luật. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn bạn từng bước chi tiết và dễ hiểu nhất.
1. Công thức cơ bản trong cách tính thuế cá nhân
Để hiểu và tự áp dụng được cách tính thuế cá nhân đối với nguồn thu nhập từ tiền lương, tiền công, bạn chỉ cần ghi nhớ 2 công thức nền tảng sau:
-
Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế x Thuế suất
-
Thu nhập tính thuế = Tổng thu nhập chịu thuế – Các khoản giảm trừ
Trong đó, tổng thu nhập chịu thuế bao gồm toàn bộ tiền lương, tiền công và các khoản phụ cấp có tính chất tiền lương (đã trừ đi các khoản thu nhập được miễn thuế như trợ cấp thôi việc, phụ cấp ăn trưa, công tác phí theo định mức…).
2. Các khoản giảm trừ gia cảnh theo quy định mới
Căn cứ vào Nghị định số 253/2026/NĐ-CP, yếu tố cốt lõi trong cách tính thuế cá nhân hiện nay là mức giảm trừ gia cảnh đã được điều chỉnh tăng lên. Cụ thể:
-
Giảm trừ đối với bản thân người nộp thuế: 15.500.000 đồng/tháng.
-
Giảm trừ đối với người phụ thuộc: 6.200.000 đồng/tháng cho mỗi người (con cái, cha mẹ mất sức lao động…).
Bên cạnh giảm trừ gia cảnh, người lao động còn được trừ trực tiếp các khoản đóng góp bảo hiểm bắt buộc (BHXH, BHYT, BHTN) và các khoản đóng góp quỹ từ thiện, nhân đạo, khuyến học đã được cơ quan nhà nước cấp phép.
3. Biểu thuế lũy tiến từng phần (Biểu thuế 5 bậc)
Sau khi lấy tổng thu nhập trừ đi các khoản giảm trừ, số tiền còn lại chính là “Thu nhập tính thuế”. Khoản này sẽ được áp vào biểu thuế lũy tiến. Theo quy định đổi mới, biểu thuế đã được rút gọn chỉ còn 5 bậc, giúp cách tính thuế cá nhân trở nên nhanh chóng hơn:
| Bậc thuế | Phần thu nhập tính thuế/tháng | Thuế suất |
| Bậc 1 | Đến 10 triệu đồng | 5% |
| Bậc 2 | Trên 10 triệu đến 30 triệu đồng | 10% |
| Bậc 3 | Trên 30 triệu đến 60 triệu đồng | 20% |
| Bậc 4 | Trên 60 triệu đến 100 triệu đồng | 30% |
| Bậc 5 | Trên 100 triệu đồng | 35% |
4. Ví dụ thực tế minh họa cách tính thuế cá nhân
Để hình dung rõ nhất cách tính thuế cá nhân, hãy cùng xem một bài toán thực tế:
Chị Ngọc có tổng thu nhập từ tiền lương là 35.000.000 đồng/tháng. Trong tháng, chị bị khấu trừ tiền bảo hiểm bắt buộc là 3.675.000 đồng và chị đã đăng ký giảm trừ cho 1 người con.
Bước 1: Tính tổng các khoản giảm trừ
-
Giảm trừ bản thân chị Ngọc: 15.500.000 đồng
-
Giảm trừ 1 người phụ thuộc: 6.200.000 đồng
-
Tiền bảo hiểm bắt buộc: 3.675.000 đồng
-
Tổng cộng: 15.500.000 + 6.200.000 + 3.675.000 = 25.375.000 đồng
Bước 2: Xác định thu nhập tính thuế
-
Thu nhập tính thuế = 35.000.000 – 25.375.000 = 9.625.000 đồng
Bước 3: Tính số thuế phải nộp
Vì phần thu nhập tính thuế của chị Ngọc là 9.625.000 đồng, mức này nằm hoàn toàn trong Bậc 1 (thu nhập đến 10 triệu đồng áp dụng thuế suất 5%).
-
Thuế TNCN chị Ngọc phải nộp = 9.625.000 x 5% = 481.250 đồng
5. Những lưu ý để tối ưu quyền lợi khi nộp thuế
Việc áp dụng đúng cách tính thuế cá nhân là chưa đủ, bạn cần lưu ý thêm những điểm sau để đảm bảo quyền lợi tài chính:
-
Chủ động đăng ký người phụ thuộc: Hãy nộp hồ sơ đăng ký người phụ thuộc sớm nhất có thể để được áp dụng giảm trừ ngay trong năm tính thuế.
-
Lưu giữ biên lai, chứng từ: Nếu bạn làm việc và có nguồn thu từ nhiều công ty khác nhau, hãy yêu cầu cấp chứng từ khấu trừ thuế TNCN để phục vụ cho việc quyết toán cuối năm (có thể được hoàn lại tiền nếu đóng thừa).
-
Theo dõi luật hiện hành: Các thông số về mức giảm trừ hoặc tỷ lệ đóng bảo hiểm có thể thay đổi theo từng thời kỳ, việc cập nhật luật sẽ giúp bài toán thuế của bạn luôn chính xác.
Nắm vững cách tính thuế cá nhân không chỉ giúp bạn lên kế hoạch chi tiêu hợp lý mà còn đánh giá chính xác mức thu nhập thực nhận (Net) của mình khi đàm phán lương. Hãy áp dụng ngay công thức trên để kiểm tra lại bảng lương tháng này của bạn nhé!
🏢 CÔNG TY LUẬT TNHH MAI VÀNG
📍 Văn phòng: 363 Nguyễn Trãi, Phường Cầu Ông Lãnh, Tp.HCM (Đối Diện Bộ Công An)
📍Trụ sở chính: 99 Đặng Dung, Phường Tân Định, Tp.HCM
📞 Hotline: 0975 017 931
🌐 Website: https://luatmaivang.com/
Fanpage Luật Mai Vàng
📩 Tư vấn các thủ tục:
✔ Thành lập doanh nghiệp
✔ Thay đổi đăng ký kinh doanh
✔ Giấy phép con
✔ Giấy phép an toàn thực phẩm
✔ Đăng ký nhãn hiệu
✔ Tư vấn pháp lý doanh nghiệp
